Wydawca treści
ochrona lasu
Wiedza o procesach zachodzących w przyrodzie i kontrola stanu środowiska leśnego pozwalają leśnikom na wczesną diagnozę zagrożeń, mogących wpłynąć negatywnie na stan lasu. Każdego roku podejmują oni działania mające na celu zachowanie trwałości lasu i zwiększenie jego naturalnej odporności na czynniki szkodotwórcze.
Zagrożenia dzieli się na trzy grupy:
- biotyczne (np. szkodliwe owady, grzyby patogeniczne, ssaki roślinożerne);
- abiotyczne – ekstremalne zjawiska atmosferyczne (np. silne wiatry, śnieg, ulewne deszcze, wysokie i niskie temperatury);
- antropogeniczne – wywołane przez człowieka (np. pożary, zanieczyszczenia przemysłowe, zaśmiecanie lasu).
Przeczytaj więcej o ochronie lasu
Zagrożenia biotyczne
Dużą część powierzchni leśnej Nadleśnictwa Prudnik stanowią drzewostany na gruntach porolnych. Zagrożone są one przez opieńkę oraz hubę korzeniową. W celu ograniczenia rozprzestrzeniania się tych patogenów stosowane są metody biologiczne (zabezpieczanie pniaków preparatem PG IBL – Phlebia gigantea) oraz mechaniczne (usuwanie i palenie porażonych drzewek w uprawach i młodnikach).
Monitoring uszkodzeń o charakterze biotycznym
W ochronie lasu przed owadami na terenie Nadleśnictwa Prudnik istotne znaczenie ma ochrona przed szkodnikami pierwotnymi (liściożernymi), takimi jak brudnica mniszka i zawodnica świerkowa. W tym celu prowadzone są różne prace prognostyczne, np. liczenie samic brudnicy mniszki podczas przejścia przez zagrożone drzewostany w czasie kulminacji rójki, jesienne poszukiwania zimujących stadiów szkodników sosny czy świerka.
Starsze drzewostany iglaste narażone są na szkody od szkodników wtórnych takich jak cetyńce, korniki i przypłaszczek granatek. Ochrona przed tymi szkodnikami polega głównie na: wyznaczaniu, terminowym usuwaniu i wywożeniu z lasu drzew zasiedlonych, utylizacji resztek poeksploatacyjnych (gałęzi, kory) powstałych podczas pozyskiwania drzew zasiedlonych, terminowym wywozie pozyskanego drewna z lasu, a w razie jego pozostawania w lesie w okresie wiosennym i letnim – korowaniem i wykładaniem pułapek wabiących.
Bardzo ważnymi sprzymierzeńcami leśnika w walce z nadmiernym rozmnożeniem się szkodliwych owadów są ptaki. Aby poprawić ich warunki bytowania, wywieszamy w lasach budki lęgowe. Zimą, gdy panują trudne warunki, dokarmiamy również ptaki na masową skalę.
Duże znaczenie gospodarcze mają szkody powodowane przez zwierzynę (jeleń, daniel, sarna, dzik), którym zapobiega się w uprawach przez grodzenie, smarowanie repelentami, zabezpieczanie plastikowymi tubami oraz palikowanie cennych gatunków, a w młodnikach głównie przez zabezpieczanie repelentami i wykładanie drzew zgryzowych. Zimą podczas wykonywania pielęgnacji młodników i drzewostanów pozostawia się zwierzynie ścięte gałązki na dwa – trzy tygodnie, co znacznie ogranicza spałowanie młodników.
Zagrożenia abiotyczne
Najwięcej szkód w drzewostanach Nadleśnictwa Prudnik powodują wiatry. Co roku łamią i wywracają setki drzew. Gatunkiem najbardziej zagrożonym jest świerk, który wykształaca płytki system korzeniowy. Inne zjawiska występują nieregularnie. Efektem zmian klimatycznych mogą być pojawiające się w różnych porach roku susze. Wystepują na dużych obszarach i powodują osłabienie drzew oraz straty przyrostowe. Lokalnie natomiast występują przymrozki i okiść czyli mokry obłamujący gałęzie śnieg. Stosunkowo najmniej szkód powodują silne mrozy oraz pioruny.
Monitoring uszkodzeń powodowanych przez czynniki abiotyczne i grzyby.
Lasy Nadleśnictwa Prudnik charakteryzują się II stopniem zagrożenia pożarowego. Największe natężenie występowania pożarów występuje wczesną wiosną, z powodu wypalania traw, oraz latem, ze względu na wysokie temperatury powietrza i niską wilgotność ściółki. Dopiero jesienią zagrożenie pożarowe znacznie się zmniejsza. Straty powstałe w wyniku pożarów często są niewymierne. W płomieniach giną liczne gatunki fauny i flory łąkowej i leśnej, następuje zubożenie przyrody.
Bardzo ważnym czynnikiem kształtującym zagrożenie pożarowe w poszczególnych porach roku są warunki meteorologiczne, takie jak: opady atmosferyczne, prędkość i kierunek wiatru, natężenie promieniowania słonecznego, temperatury powietrza i wilgotności powietrza. W sezonie palności codziennie określany jest stopień zagrożenia pożarowego, podawany na godz. 9.00 i 13.00. Przy wystąpieniu III (najwyższego) stopnia zagrożenia pożarowego i utrzymującej się przez co najmniej pięć kolejnych dni wilgotności ścioły leśnej mierzonej o godz. 9.00 poniżej 10 proc. nadleśnictwo obligatoryjnie wprowadza zakaz wstępu do lasu.
Dużym problemem jest bliskie sąsiedztwo wsi oraz łąk i pastwisk, z których część jest wiosną wypalana przez miejscową ludność.
Największe zagrożenie pożarowe na terenach leśnych spowodowane jest jednak nieprzestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych przez ludzi przebywających w lesie (duża atrakcyjność turystyczna lasów w zarządzie Nadleśnictwa). Z ustawy o lasach wynika m.in., że w lasach i 100 metrów od nich nie można używać otwartego ognia.
Nadleśnictwo Prudnik posiada system ochrony przeciwpożarowej złożony z punktu alarmowo-dyspozycyjnego przy biurze nadleśnictwa. W okresie wysokiego zagrożenia pożarowego organizowane są także patrole samochodowe. Przy gaszeniu pożarów korzystamy z samolotów startujących z bazy w Polskiej Nowej Wsi. Bardzo dobrze układa sie współpraca z lokalnymi jednostkami PSP (regularne ćwiczenia). Na terenie nadleśnictwa zlokalizowana jest sieć punktów czerpania wody oraz dojazdów pożarowych w celu zaopatrzenia wodnego samochodów gaśniczych. Posiadamy też dobrze zorganizowaną łączność bezprzewodową w celu szybkiego reagowania w przypadku wystąpienia pożaru.
Najnowsze aktualności
Wypowiedz się na temat programu „Zanocuj w lesie”
Wypowiedz się na temat programu „Zanocuj w lesie”
Lubisz spędzać czas na łonie natury? Chodzisz na wycieczki do lasu? Zdarzyło ci się nocować w lesie albo planujesz to w przyszłości? Jeśli tak, to wypełnij krótką ankietę na temat programu Lasów Państwowych „Zanocuj w lesie”.
Wypełnienie ankiety zajmie ok. 10 minut, a Twoje odpowiedzi naprawdę mają znaczenie! Ankieta jest aktywna do 7 grudnia 2025 r. Jest anonimowa, a wyniki będą analizowane i prezentowane wyłącznie w formie zbiorczej.
Link do ankiety: https://zanocujwlesie.webankieta.pl/
„Zanocuj w lesie” to projekt, który umożliwia nocowanie w lesie wszystkim zainteresowanym, przede miłośnikom bushcraftu i surviwalu. Lasy Państwowe udostępniły w tym celu specjalne obszary we wszystkich nadleśnictwach w Polsce, ich łączna powierzchnia to obecnie ponad 600 tysięcy hektarów. Program został w pełni wdrożony w 2021 r., dlatego obecnie Lasy Państwowe zdecydowały się na jego ewaluację.
- Program „Zanocuj w lesie” to świetny przykład na dobrą współpracę leśników ze środowiskiem użytkowników lasu, dzięki której udało się stworzyć rozwiązanie bezpieczne dla przyrody, a jednocześnie odpowiadające na realne potrzeby miłośników bushcraftu i survivalu - mówi Anna Pikus, naczelniczka Wydziału Społecznych Funkcji Lasu Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych. - Przygotowaliśmy ankietę, ponieważ chcemy poznać doświadczenia, opinie i potrzeby osób, które korzystają z programu lub planują z niego skorzystać. Zebrane informacje posłużą do oceny i ulepszania programu, tak aby jeszcze lepiej odpowiadał na oczekiwania miłośników lasu - dodaje.
Więcej informacji o programie „Zanocuj w lesie”: https://zanocujwlesie.lasy.gov.pl/
